Hướng Hóa
Ông Hoàng Đình Tính ( 53 tuổi) đã có thâm niên mấy mươi năm trong nghề nấu rượu bức xúc: “Từ khi tôi bắt đầu khởi nghiệp bằng cái nghề này cho đến nay mới thấy cảnh rượu làng mình phải tiếp từng đoàn rà này lực lượng nọ.
Từ ngày công ty rượu Tân Long đóng trên địa bàn làm gian lậu dối bị phát giác và cấm chỉ thì làng nghề nấu rượu truyền thống cũng đi xuống.
Tiếng tăm của làng nghề truyền thống bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Theo dự định của UBND xã Tân Long, thì việc mở rộng làng nghề nấu rượu truyền thống ra toàn xã đã không thành công.
Nhưng chưa được mừng thì đã vội lo, làm ăn kiểu như vậy thì việc tan tác làng nghề truyền thống địa phương là điều trong nay mai”. Bà con trong làng kháo nhau rằng té ra mình tin vào công ty rượu để nó lừa cho vỡ mặt, ngay chính quyền địa phương cũng tổ chức hết lễ này hội nọ để mừng nó mở đường làm ăn. Chú thấy đó, cơ quan chức năng kiểm tra lò rượu của tôi thì không có ý kiến gì, vẫn cho đấu hoạt động.
Nó cho người đi đặt từng hộ nấu, bao nhiêu cũng mua cả. Ngay từ đầu, rượu mà nó móc cân lên cân là bà con đã ngờ rồi. Ai đã từng nếm thử loại rượu của làng nghề này đều khen rằng chất rượu rất đượm đà, có nồng độ nhưng là độ của men rừng cộng nếp hảo hạng chứ không phải dùng cồn hay hóa chất nào khác. Chạy theo lợi nhuận mà không nghĩ đến người dùng, cả cái làng nghề này cũng liên lụy.
Nhưng giờ thì nhỏ giọt, cầm chừng để duy trì làng nghề. Một gian nhà phía sau dùng để chưng cất rượu ngày trước chất đầy gạo nếp, men rừng, lò nấu. Một quá trình dài nổi trôi với nghề nấu rượu, từng bài học kinh nghiệm được đúc kết để làm sao cho ra những giọt rượu tinh túy nhất. Mấy mươi năm trong nghề tôi luôn giữ cách nấu rượu truyền thống, tuyệt đối không dùng hóa chất hay bất cứ một biện pháp nào bên ngoài để tăng nồng độ cho rượu.
Mỗi lít lãi chừng 3 đến 5 nghìn đồng, nên nhiều hộ nấu với quy mô lớn cũng kiếm được một khoản lời kha khá từ công việc này. Chưa mừng đã vội lo Tân Long là xã biên giới được biết đến như xứ sở của chuối, ngoài ra mặt hàng rượu nếp cũng nổi danh trong toàn tỉnh.
Theo kinh nghiệm của những người trong nghề, sở dĩ ở địa phương nấu rượu ngon và chất lượng rượu tốt mà ở các nơi khác không có được là nhờ nguồn nước. Trước đây nhàng nhàng mỗi hộ nấu từ 20 lít đến 30 lít rượu, có hộ nhiều thì đến cả 100 lít mỗi ngày.
Theo những hộ dân sống ở đây thì làng nghề đã có từ sau năm 1975 khi cha ông của họ lên vùng núi rừng để làm kinh tế mới. Rốt cuộc thì cả làng cả xã phải liên lụy. Mấy mươi năm rồi mà làng rượu chúng tôi làm ra đã có ai than phiền đâu. Chỉ tội cái công ty rượu đứng danh thương hiệu rượu gạo làng tôi làm ăn cẩu thả quá.
Lửa lúc nào cũng cháy hừng hực trong lò, nhưng giờ thì nguội lạnh đi rất nhiều. Quá trình phở rượu và lên men đều có bí quyết riêng mà chỉ truyền trong làng, đã nhiều người đến học lỏm về xuôi nấu nhưng không cho ra sản phẩm như ý.
Có nhiều người ở phương xa đến thưởng thức một lần thì đặt luôn ở lò rượu vài vò mang về uống dần hay biếu người thân. Ai đời rượu lại tính theo khối lượng cơ chứ, sau này mới tan vỡ chúng mua rượu của làng nghề rồi về hòa thêm cồn và nước lạnh thế là đóng chai bán ngon lành.
Hiện người ta không cho nó hoạt động nữa rồi, may thay đóng cửa sớm không dân nấu rượu chúng tôi đã phải bỏ cái nghề cha truyền con nối này rồi”.
Công ty dởm… cả làng “say” Căn nhà khang trang của bà Võ Thị Lợi đợt này phải tiếp khá nhiều đoàn kiểm tra của lực lượng Quản lý thị trường H.
Nhưng người đặt nấu càng ngày càng thưa dần, vì giờ họ không còn tin vào chúng tôi nữa”. Ông Sinh nói đùa với chúng tôi rằng cái công ty dởm kia làm ăn cẩu thả đến nỗi cả làng phải “say” vì nó. Thêm vào đó, sử dụng men làm từ rễ cây của người dân tộc Vân Kiều trên địa bàn, nếp được mua từ Lào và phải là nếp trồng ở trên đồi, không phải là nếp ruộng.
Nhưng dân nấu rượu chưa mừng thì từng đoàn rà vệ sinh an toàn thực phẩm và lực lượng quản lý thị trường đến hỏi thăm. ƯớC mơ về một làng nghề truyền thống nức tiếng khắp trong tỉnh và ra bên ngoài đã thực sự tan hoang. Hôm chúng tôi đến ông Võ Nhất Sinh, chủ toạ Hội Nông dân xã than thở: “Khi biết tin có người dám bỏ vốn mở công ty nấu rượu trên địa bàn thì ai cũng mừng rỡ, ít ra làng nghề của mình được thị trường biết đến.
Bùi Đức Tú. Lò rượu thủ công của bà con tại làng nghề Long Thành dần nguội lạnh, chỉ còn nấu nhỏ giọt.
Việc tận dụng hèm rượu sau khi nấu để phục vụ chăn nuôi mang lại một lợi nhuận đáng kể. Bà tâm can: “Tôi học cái nghề nấu rượu từ khi còn là thiếu nữ, đến nay thì con cháu đã đề huề. Đây là một bài học kinh nghiệm lớn cho những làng nghề miền núi muốn dấn thân vào thị trường rộng lớn.
Rồi ông Tính kể: “Thực chất bảo là công ty rượu đóng trên địa bàn nhưng nó có nấu rượu đâu. Ai uống vào cũng kêu gào, đầu đau như búa bổ, uống nhiều say vài ngày mà chưa tỉnh, có người còn muốn táng đầu vào tường mà chết cho xong, rồi thề chả bao giờ giám uống rượu nữa”.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét